ԱՄՆ-ը Սիրիայում նոր գործողությա՞ն է պատրաստվում
«ԻՇԻՊ»-ը կազմակերպվել է ահաբեկչական «PKK»-ի հսկողության ներքո, մինչդեռ, գործողությունները տեղի են ունեցել այն բանից հետո, երբ հունվարին տարածաշրջան է եկել ԱՄՆ-ի Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի համակարգող Բրեթ Մաքգուրքը: Այս մասին գրում է Akşam-ը։
Ամերիկյան «Journal of Politico» պարբերականը գրել է, որ Սիրիայի հյուսիսում «PKK»-ի կողմից վերահսկվող բանտերում պահվող «ԴԱԻՇ» ահաբեկիչները վերակազմավորվել են: Հարց է առաջացել՝ ԱՄՆ-ը Սիրիայում նոր գործողությա՞ն է պատրաստվում: Լրատվականում մեկնաբանվել է, որ «PKK»-ն դժվարություններ է ունեցել «ԴԱԻՇ»-ի հազարավոր անդամներին վերահսկելու հարցում՝ որպես հող նախապատրաստելով հնարավոր գործողության համար։
Ամերիկան շարունակում է իր գործունեությունը Սիրիայում իր ներկայությունն ամրապնդելու համար՝ ահաբեկչական «PKK»-ի կողմից գրավված շրջանների միջոցով։ Մինչ վերջերս արևմտյան մամուլում ակտիվացել են «PKK/YPG/SDG» և «DAESH» ահաբեկչական կազմակերպությունների մասին լուրերը, ամերիկյան «Politico» կայքը պնդում է, որ Սիրիայում «DAESH» ահաբեկիչների և նրանց ընտանիքների հետ պահվող ճամբարներում կա 65 հազար մարդ, և որ կազմակերպությունը վերակազմավորվել է։ Լրատվամիջոցում նշվում էր, որ «PKK/PKK»-ի սիրիական մասնաճյուղի՝ «YPG/SDG»-ի 26 ժամանակավոր բանտերում ավելի քան 10 հազար «ԴԱԻՇ»-ականներ կան, իսկ անվտանգ ճամբարներում բնակվում են 54 հազար կին և երեխա։ Պնդվում է, որ ծանր պայմաններում գերեվարված «ԴԱԻՇ»-ի 10 հազար ահաբեկիչները լուրջ վտանգ են ներկայացնում։
Գործողությունը, որը տեղի ունեցավ այն բանից հետո, երբ հունվարին տարածաշրջան եկավ ԱՄՆ-ի Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի համակարգող Բրեթ Մաքգուրքը, ում նախագահ Էրդողանն ասել էր, որ «այդ մարդը ղեկավարում և ղեկավարում է ահաբեկչական կազմակերպությունները»։ Դա մեկնաբանություն է առաջացրել, թե «ԱՄՆ-ը նորացնում է «PKK-DEAS» խաղը Սիրիայում»։ Վերջին ամիսներին «ԴԱԻՇ»-ի հարձակումներն Իրաքում և Սիրիայում նույնպես հաստատում են զարգացումը:
Զեկույցում նշվում է, որ Սիրիայում գերիների ճգնաժամը ներկայացնում է աննախադեպ հումանիտար և անվտանգության խնդիր, որին Միացյալ Նահանգները նախկինում չի բախվել։ Նշվում էր, որ 21 տարի առաջ Գուանտանամոյի բանտում մնացել էր ահաբեկչության 780 կասկածյալ, մինչդեռ Սիրիայում «PKK/YPG»-ի կողմից գրավված տարածքների ժամանակավոր բանտերում պահվող «ԻՇԻՊ»-ի հազարավոր անդամներ դժվար է վերահսկել։ «Politico»-ն մատնանշեց, որ միայն 10,000 ձերբակալվածները լցրել են Սիրիայում Գուանտանամոյի նման 13 բանտեր իրենց սկզբնական տարողութնակությամբ:
Զեկույցում բարձր է գնահատվում «PKK»-ի սիրիական ընդլայնումը` «SDF»-ը և մատնանշվում է, որ Միացյալ Նահանգները կենսական դեր է խաղացել «SDF»-ին աջակցելու գործում՝ օդային և ցամաքային աջակցություն ցուցաբերելով: Ընդգծվել է, որ «SDF»-ի ավելի քան 100 հազար անդամներ ԱՄՆ-ի կողմից համակարգվել են «ԴԱԻՇ»-ի դեմ պայքարելու համար։ Պնդվում էր, որ կազմակերպությունը տիրապետում է քարոզչությանը և կարողացել է հարյուրավոր երկրներից հավաքագրել շուրջ 50 հազար օտարերկրյա զինյալների: Հետազոտության մեջ աննկատ չմնաց, որ չնայած Սիրիայից ամերիկյան ուժերի դուրսբերման քաղաքական ճնշումներին, Վաշինգտոնի վարչակազմը բախվում է լուրջ նյութատեխնիկական դժվարությունների, որոնք դժվարացնում են երկրից դուրս գալը:
Տարածաշրջանում ակտիվությունն ուշադրություն է հրավիրում հունվարին Իրաք կատարած Բրեթ Մաքգուրքի այցից հետո, ով ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենի ազգային անվտանգության թիմում աշխատել է որպես Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի համակարգող: Մաքգուրքը, ով ակտիվորեն ներգրավված է տարածաշրջանում ԱՄՆ նախկին նախագահ Ջորջ Բուշի ժամանակաշրջանից ի վեր, կարծում են, որ կարևոր դեր է խաղացել այնպիսի կարևոր իրադարձություններում, ինչպիսիք են Իրաք ներխուժումը, «ԴԱԻՇ»-ի վերելքը, «PKK»-ի կշռի ավելացումը տարածաշրջանում, Սիրիայի մասնատումը։
Դամասկոսում ԱՄՆ նախկին դեսպան Ռոբերտ Ֆորդը քննադատել է Բայդենի վարչակազմի ռազմավարությունը ահաբեկչական «YPG»-ի դեմ։
«Վաշինգտոնի մեծամասնությունը չի հասկանում, թե որքան է Թուրքիային զայրացնում «YPG-ի հետ Ամերիկայի հարաբերությունները»,- ասել է Ֆորդը։
Նա հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն անտեսել է Թուրքիայի մտահոգությունները։ Նա «անհնար խնդիր» է որակել «ԴԱԻՇ» ահաբեկչական կազմակերպության դեմ պայքարը, որը Բայդենի վարչակազմը նշել է որպես «YPG» ահաբեկչական կազմակերպության հետ համագործակցության պատճառ։ Դամասկոսում ԱՄՆ նախկին դեսպան Ֆորդը ահաբեկչական կազմակերպության «YPG/PKK» հարաբերությունների համար նշել է․ «YPG»-ի և «PKK»-ի միջև մեծ տարբերություն չկա: Ղամիշլիում մարդիկ ասում են, որ հաճախ են լսում Քանդիլի բարբառը:
«Մենք գիտենք, որ նրանք եկել են Քանդիլից», - ասել է նա:
ԱՄՆ վարչակազմի կողմից ահաբեկչական «PKK»-ի և «YPG»-ի միջև հարաբերությունների հերքումը որպես հիմարություն բնութագրելով՝ Ֆորդն ասել է, որ Վաշինգտոնը հակված է իրավիճակը դիտարկել որպես «անվտանգության խնդիր»: Նա կարծում է, որ Սիրիայում ամերիկյան զորքերը «պետք է տուն գնան»: