Ալիևը Հայաստանն է ուզել. ինչու ձախողվեցին վաշինգտոնյան բանակցությունները
Հայաստանի և Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարները 4 օր շարունակ Վաշինգտոնում բանակցեցին Ամերիկայի Միացյալ Նահագների պետական քարտուղար Էնթոնի Բլինքենի գլխավորությամբ։
Մայիսի 4–ին բանակցությունների եզրափակիչ ռաունդում Էնթոնի Բլինքենը հայտարարեց որ և՛ Հայաստանը, և՛ Ադրբեջանը ընդունում են, որ կայուն խաղաղության հասնելու միակ ճանապարհը երկխոսությունն է, և որ կողմերը շատ ծանր հարցեր են քննարկել վերջին օրերին։
«Նրանք նույնպես հասկանում են, որ առկա է տեսանելի և հասանելի համաձայնություն, որը ձեռք բերելը կլինի ոչ միայն պատմական քայլ, այլև հիմնականում կբխի Հայաստանի և Ադրբեջանի ժողովուրդների շահերից։ ԵՎ շատ դրական ազդեցություն կունենա նույնիսկ այդ երկու երկրների սահմաններից դուրս»,- ասել է ԱՄՆ պետքարտուղարը։
4 օր շարունակ Վաշինգտոնի հովանու ներքո անցկացված բանակցությունները ավարտվեցին զրոյական արդյունքով, քանի որ չստորագրվեց ոչ փաստաթուղթ, ոչ հայտարարություն։
Ակնհայտ է, որ այս ձախողումը բանակցությունների կազմակերպիչ Վաշինգտոնի ձախողումն է։
Գրավոր փաստաթղթի կամ հայտարարության բացակայությունը ամերիկյան կողմի տապալումն է ոչ միայն հայ-ադրբեջանական, այլ Հարավային Կովկասում իր հեգեմոն դերակատարությունը ապահովելու հարցում։
Վաշինգտոնյան տրեկի տապալումը ընդունեց նաև Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Չեխիայում բացահատ հայտարարեց, որ հնարավոր չի եղել հասնել համաձայնության միջազգային երաշխիքների ստեղծման շուրջ։
Նիկոլ Փաշինյանը իր այս հայտարարությամբ հակադրվեց Բլինքենի լավատեսական տրամադրություններին։
Իսկ ինչ հարցով համաձայնություն չի տվել Հայաստանի իշխանությունը ադրբեջանականին, հասկանանք` հերթով։
Արցախը Ադրբեջանի կազմում մնալու հարցը Հայաստանի իշխանության կողմից արժանացել է դրական պատասխանի և Հայաստանի իշխանությունը չի բանակցում Արցախի հարցով: Հայաստանի և Ադրբեջանի իշխանությունները այս հարցում հակադրություններ չունեն։
Արցախից հետո Ադրբեջանը Հայաստանի իշխանության առջև դրել է Հայաստանից 8 գյուղեր Ադրբեջանին հանձնելու խնդիրը։ Թերևս, անհամաձայնություն կարող էր լինել այս հարցում։ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հասկանում է, որ 14 տոկոս վարկանիշով խիստ վտանգավոր է Հայաստանի 8 գյուղերը էվակուացնելը։
Հայկական կողմի անհամաձայնությունը կապված է ոչ թե Հայաստանից Ադրբեջանին տարածքներ հանձնելու անհամաձայնության, այլ դրանից բխող ծանր հետևանքների ընկալման հետ։
Վաշինգտոնի բանակցությունների ձախողումը ոչ թե նրա հետևանք է, որ կա հայկական շահը առաջ տանող իշխանություն, այլ նրա, որ Ադրբեջանը այդ իշխանությունից ուզում է Հայաստանը, իսկ այդ պահանջի բավարարումը Փաշինյանին կարող է դարձնել իշխանազուրկ. ահա ձախողման իրական պատճառը։