Խայտառակություն է. ժողովրդավարական բաստիոն կոչեցյալ երկիրը մեկ այլ ժողովրդավարական երկրի խցկում է տոտալիտար Ադրբեջանի կազմի մեջ․ Բաբայանը՝ ԱՄՆ դեսպանի հայտարարության մասին․ «Առավոտ»
«Առավոտ» թերթը գրում է․ «Արցախի ԱԳ նախկին նախարար Դավիթ Բաբայանը՝ ՀՀ ԱԳ նախկին նախարար Վարդան Օսկանյանի առաջարկի, ՌԴ-ի կողմից ճնշումների և ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանի հայտարարության մասին:
-Հայաստանի նախկին արտգործնախարար Վարդան Օսկանյանն օրերս ուշագրավ հայտարարությամբ հանդես եկավ՝ ասելով, որ եթե Արցախի հարցի կարգավորումը վստահվի իրեն՝ մի խումբ դիվանագետների հետ և Նիկոլ Փաշինյանը երեք ամիս լռի, բանակցային գործընթացում հնարավոր կլինի բեկում մտցնել, իրավիճակը հայկական կողմերի օգտին շրջել: Առաջարկը միանշանակ չընկալվեց. նույնիսկ հայաստանյան ընդդիմադիր շրջանակներում գնահատականներ հնչեցին, որ պարոն Օսկանյանի առաջարկում ավելի շատ ռոմանտիզմ կար, քան իրական հաշվարկ: Ձեր գնահատմամբ իրատեսակա՞ն էր, թե՞ ռոմանտիկ էր Վարդան Օսկանյանի առաջարկը:
-Ցանկացած կայացած և նորմալ երկիր պետք է հատուկ ուշադրություն դարձնի պրոֆեսիոնալներին, մանավանդ, իսկապես «աճած», կադրային պրոֆեսիոնալներին: Մեր պարագայում շատ կարևոր է ստեղծել Ադրբեջանով և Թուրքիայով զբաղվող փորձագետների խումբ ու հարցն այն չէ, թե ո՞վ պետք է ղեկավարի. այդ կադրային ներուժը պետք է օգտագործվի՝ ցանկացած երկրում, հատկապես մեզ նման փոքր երկրներում, որտեղ բարձր կարգի դիվանագետներ և այլ մասնագետներ պատրաստելու համար ժամանակ է պետք: Ուղղակի հանել ևպրոֆեսիոնալներին դուրս շպրտել՝ ճիշտ չէ, հետևաբար, եթե որպես տեսական մոտեցում ընդունենք, այդ առաջարկը կարելի է ընդունել իբրև հիմք և ստեղծել այդպիսի մի կառույց, լինի դա փորձագիտական կամ մեկ այլ անվամբ: Կան բազմաթիվ կառույցներ, որոնց աշխատանքը չի երևում, ուստի, գործունյա մի կառույց կարելի է ստեղծել, բայց թե ի՞նչ ձևով դա կլինի, այլ հարց է, քանի որ տեսականորեն կարելի է շատ բան մշակել, իսկ գործնականում դրանք կարող են չաշխատել:
-Իսկ եթե Նիկոլ Փաշինյանը մի քանի ամիս լռի և բանակցային գործընթացի պատասխանատվությունը դրվի պրոֆեսիոնալների խմբի վրա, Դուք հավատու՞մ եք, բեկում հնարավոր կլինի՞ մտցնել:
-Տեսեք խնդիրը որն է. մի կողմ դնենք անձերը, եթե գոյություն ունի իշխանական բուրգ, որը ձևավորվել է և եթե ինչ-որ մարդիկ մտածում են, որ իշխանության գտնվող մարդիկ չեն կարող ղեկավարել, դա պետք է փոխվի, ասենք, ընտրությունների կամ այլ ձևով: Դրա համար եմ ասում՝ աշխատանքի մեխանիզմն արդեն այլ հարց է. քաղաքականությունը մի քիչ պրակտիկ երևույթ է, բայց կայացած երկրներում, կադրերը նույնպես օգտագործվում են, ինչին մենք դեռ չենք հասել:
-Ռուսաստանի ԱԳՆ խոսնակ Մարիա Զախարովան՝ մեկնաբանելով Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանի հայտարարությունն այն մասին, որ Արցախի երեք բնակավայրեր՝ Սուսը, Աղավնոն և Բերձորը, Ադրբեջանին հանձնվել են ռուսական կողմի ճնշման տակ՝ այդպիսով փոխելով Լաչինի միջանցքում երթևեկությունն, ասել է, որ Լաչինի միջանցքով տեղաշարժի փոփոխությունը տեղի է ունեցել եռակողմ ձևաչափով համաձայնությունից հետո, ինչպես որ նախատեսված էր 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի հայտարարությամբ: Երբ Բերձորը, Սուսը և Աղավնոն հանձնվում էին Ադրբեջանին, Դուք դեռ Արցախի ԱԳ նախարարի պաշտոնն էիք զբաղեցնում. մասնակից եղե՞լ եք այդ գործընթացներին, ի՞նչ ճնշում է գործադրվել ՌԴ-ի կողմից, ինչի՞ դիմաց, ի վերջո, ի՞նչ է կատարվել:
-Ադրբեջանն այդ օրերին շատ մեծ ճնշում էր գործադրում Արցախի վրա. թուրքական հատուկ նշանակության ջոկատն էր այնտեղ՝ մեծ քանակությամբ, կարող էին հարձակվել Արցախի վրա և այդ բնակավայրերը վերցնել: Դրանից հետո, կարող էր մեծ արյունահեղություն լինել: Սա այլ խնդիր է. դրա համար, որպեսզի չխորանանք և չսկսենք շահարկումներ անելը՝ գլխավոր մեղավորն Ադրբեջանն է, որը ճանապարհի իր հատվածը կառուցելով՝ վայրկյանական դիմեց նման քայլերի: Խնդիրը հիմա այն է, որ շատ ավելի կարևոր է, որ վերականգնվի երթևեկությունը և Բերձորի միջանցքն, ըստ այդ չարաբաստիկ պայմանագրի, սկսի գործել այնպես, ինչպես որ պետք է, գոնե այդ համաձայնագրի դրույթների համաձայն. այստեղ մենք լուրջ անելիքներ ունենք:
-Ձեր խոսքից կարո՞ղ եմ հետևություն անել, որ իրավիճակը հարթելու համար, ռուսական կողմն այնուհանդերձ, հայկական կողմերի վրա ճնշում գործադրել է:
-Ոչ մի հետևության մի արեք: Այն, ինչ ես ասել եմ, դա էլ փոխանցեք:
-Արայիկ Հարությունյանը նաև դիմել էր ՌԴ նախագահին. դիմումն ի՞նչ հետևանք է ունեցել, տեղյա՞կ եք և ինչո՞վ էր պայմանավորված հենց ՌԴ նախագահին ուղղված դիմումը:
-ՌԴ-ն համարվում է նաև երաշխավոր, ըստ 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի հայտարարության: Իսկ արձագանքը, ըստ երևույթին եղավ այն, որ ՌԴ ԱԳ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիյա Զախարովան ասաց՝ ՌԴ-ն ամեն ինչ անելու է՝ բանակցում է, կոչ է անում Ադրբեջանին, որպեսզի վերականգնվի Բերձորի միջանցքով ազատ երթևեկությունը: Տեսնենք: Նման նամակն առաջինը չէ, ես կարծում եմ՝ նաև վերջինը չէ. իսկապես շատ ծանր և բախտորոշ փուլում ենք գտնվում և պետք է օգտագործենք բոլոր ռեսուրսները: ՌԴ-ն այն երկիրն է, որն ունի մեծ ազդեցություն, նաև իր վրա վերցրած պարտավորություն ունի՝ 2020 թվականի համատեղ հայտարարության շրջանակներում, ուստի, կարծում եմ, որ պետք է համապատասխան քայլեր ձեռնարկի՝ իրավիճակը շտկելու համար, որովհետև համատեղ հայտարարության մեջ գրված չէ, որ Բերձորի միջանցքում պետք է լինի ադրբեջանական հսկիչ անցակետ: Պետք է ազատ երթևեկությունը վերականգնվի, այլապես գործընթացները բոլորովին այլ ձևով կարող են զարգանալ:
-ԵՍՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներից այս առումով ունե՞նք սպասելիքներ, թե՞ համարում ենք, որ խումբն անգործունակ է:
-Խմբի աշխատանքը սառեցված է, միգուցե՝ կվերականգնվի, չի բացառվում, հետագայում: Ուղղակի այն հայտարարությունից հետո, որն արեց Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանը... այն շատ վատ արձագանք ստացավ Արցախում և ընդհանրապես, դա խայտառակ հայտարարություն էր. ժողովրդավարական բաստիոն կոչեցյալ երկիրը, փաստորեն, մեկ այլ ժողովրդավարական երկրի և այստեղ ընդհանրապես կապ չունի՝ ճանաչված է այն, թե՝ ոչ, խցկում է տոտալիտար Ադրբեջանի կազմի մեջ... Սա իսկապես խայտառակություն է և լուրջ հարված էր համաշխարհային ժողովրդավարությանը, ԱՄՆ ժողովրդավարությանը, ԱՄՆ հայ համայնքին, նրա ներդրմանը, նրա ամբասիր ծառայությանը ԱՄՆ պետությանը, հարված է կոնգրեսականներին, ԱՄՆ այն նահանգներին, որոնք ճանաչել են Արցախի անկախությունը: Այսինքն, բոլոր տեսանկյուններից, շատ վատ և սխալ արարք է: Հետևաբար, չգիտեմ, պետք է լուրջ վերլուծություններ անենք, լուրջ հետևություններ և համապատասխան աշխատանք տանենք»:
Մանրամասները՝ թերթի այսօրվա համարում։