Ինչ է լինելու տարածաշրջանում ԱՄՆ ընտրություններից հետո․ քաղաքագետ
Հետեւելով իհարկե Վրաստանի խորհրդարանի ընտրությանը, ուշադրություն բաց չթողնենք իրան-իսրայելական կամ մերձավորարեւելյան տիրույթը: Այստեղ, ինչպես արդեն հայտնի է, Իսրայելը «պատասխանել» է Իրանին: Եվ կարծես թե այս փուլում դրաննով ավարտվել է թեժը: Իրանը հայտարարել է պատասխանի իրավունքի մասին, բայց իսրայելական հարվածը այնպիսին չէ, որ Իրանին «պարտավորեցնի» ընդգծված հարվածի հարցում:
Դետալների մեջ ներկայումս չխորանալով, կարծում եմ, որ Վաշինգտոնին հաջողվեց թույլ չտալ այնպիսի էսկալացիա, որը մինչեւ նոյեմբերի 5-ը կբերեր ռեգիոնալ մեծ պայթյունի, դրա հետեւանքով էլ դեմոկրատների նախընտրական «արժեթղթերի» փլուզման:
Բայց, ինչ է լինելու նոյեմբերի 5-ից հետո, երբ պարզ կլինի ԱՄՆ նախագահի ընտրության արդյունքը: Այստեղ է գլխավոր հարցը: Եվ այստեղ իհարկե հնարավոր է դիտարկել շատ սցենարներ: Առաջիկայում կփորձեմ անդրադառնալ այդ թեմային առանձին սցենարային գնահատականով:
Առայժմ հայտնեմ տեսակետս խնդրի ավելի ընդգրկուն իմաստով, ինչի մասին նաեւ օրեր առաջ խոսել եմ հարցազրույցի ընթացքում:
Աշխարհը փոխվում է, փոխվում են ռեգիոնները, ռեգիոնալ միջավայրերը, անվտանգության կառուցվածքը առանձին ռեգիոններում եւ աշխարհում ընդհանրապես: Ի հայտ է եկել ուժերի նոր բալանս, այդ թվում Մերձավոր Արեւելքում: Նոր իրողությունները ենթադրում են նոր հարաբերություն: Եվ յստեղ առանցքային նշանակության հարց է դառնում ամերիկա-իսրայելական հարաբերությունը:
Իմ սուբյեկտիվ գնահատմամբ, եթե այսպես ասած հին համակարգում ամերիկախ-իսրայելական հարաբերությունն էր միջավայր կանխորոշող, ապա այսօր արդեն, եւ վաղն առավել եւս, նոր միջավայրն է կանխորոշելու ամերիկա-իսրայելական հարաբերություն: Ըստ իս, ԱՄՆ պատկերացնում է դա եւ համարում, որ հինը պահելը, հնով շարունակելը փակուղի է:
Իսրայելը փորձում է դիմադրել, լավ պատկերացնելով իհարկե, որ դիմադրությունն էլ փակուղի է: Բայց Թել Ավիվը կարծես թե չունի իրեն գոհացնող որեւէ այլ զարգացման տարբերակ: