Դեկտեմբերի 25-ը Չաուշեսկու և նրա տիկնոջ գնդակահարության օրն է (լուսանկարներ)

Նիկոլաե Չաուշեսկու՝ Ռումինիայի Խորհրդային Հանրապետության առաջին նախագահը (1974-1989 թթ.), բայց որպես այդպիսին նա երկիրը ղեկավարում էր 1965 թ.-ից: 70-ական թթ.-ից սկսած Ռումինիայում սկիզբ առավ Չաուշեսկուի անձի պաշտամունքը, որը իր չափերով գերազանցեց Ստալինին՝ ԽՍՀՄ-ում, Մաոին՝ Չինաստանում և Տիտոին՝ Հարավսլավիայում: Կառավարման վերջին տարիներին Չաուշեսկին վախենում էր, որ իրեն կթունավորեն և դրա համար մի շարք միջոցներ էր ձեռք առել: Բայց նա թույնից չմահացավ: Նա երկիրը ղեկավարում էր կնոջ՝ Ելենա Չաուշեսկուի հետ համատեղ, նրա հետ էլ մահապատժի ենթարկվեց:

Իսկ ամեն ինչ սկսվեց այսպես. 1989 թ.-ի դեկտեմբերի 16-ին ռումինական, մեծությամբ երրորդ քաղաք Տիմիշաորում բողոքի ալիք բարձրացավ, իսկ պատճառը ազգությամբ հունգարացի այլախոհ հոգևոր հովվի՝ Լասլո Տյոկեշի պաշտոնանկությունն ու արտաքսումն էր, որը մեղադրվում անջատողական և հակապետական էր մի շարք հանցանքների մեջ: Արդյունքում բախումներ ոստիկանության հետ, զոհեր, իսկ դեկտեմբերի 22-ին ռադիոյով հայտարարեցին, որ իր աշխատասենյակում ինքնասպան է եղել Պաշտպանության նախարար Վասիլի Միլյան, որը, ինչպես հետո պարզվեց, սպանվել էր՝ ցուցարարների վրա կրակելու հրաման չտալու պատճառով: Դա վրդովվեցրեց գեներալներին և բանակն անցավ ցուցարարների կողմը:

Այդ ժամանակ Չաուշեսկուն պաշտոնական այցով գտնվում էր Իրանում, սակայն ստիպված էր վերադառնալ, քանի որ երկրում հեղափոխություն էր սկսվել: Սակայն ինչպես վերադարձավ, այնպես էլ ստիպված էր նորից փախչել:

Դեկտեմբերի 25-ին, հատուկ ձևավորված ռազմական տրիբունալը Ելենա և Նիկոլաե Չաուշեսկուներին մեղադրեց սեփական ժողովրդի հանդեպ գենոցիդ իրականացնելու մեջ: Ըստ Չաուշեսկուների փաստաբանի` նրանք ինչպես հիմար կային, այդպիսին էլ մնացել էին. «Ոչ մի բանակցություն հնարավոր չէր նրանց հետ վարել և 2-ժամյա դատական նիստի ամբողջ ընթացքում Ելենան ինձ հարցնում էր. Ի՞նչ է նշանակում գենոցիդ»:

1989 թ. դեկտեմբերի 25-ին կայացավ Չաուշեսկուի դատը: Վերջինս դատապարտվեց հետևյալ հոդվածներով.

• ազգային տնտեսության թուլացում (հոդված 145)
• զինված հարձակում ժողովրդի և պետության դեմ (հոդված 163)
• ազգային ինստիտուտների վերացում (հոդված 165)
• սեփական ժողովրդի ցեղասպանություն (հոդված 356):

Չաուշեսկու ամուսիններին առաջարկվեց անցնել դատաբժշկական փորձաքննություն, հոգեկան հիվանդության առկայության դեպքում հարկադիր բուժում ստանալ, բայց նրանք ոչ մի կերպ չհամաձայնեցին: 1989 թ. դեկտեմբերի 25-ին դատական նիստը ձայնագրվեց և ցուցադրվեց ռումինական հեռուստատեսությամբ, որից հետո, վճռի համաձայն, Տիրգովիշտե քաղաքի շրջակայկում՝ զինվորական զուգարանի պատի մոտ Չաուշեսկու ամուսինները գնդակահարվեցին: Սպանվեցին նրանք 100-ավոր կամավոր զինվորականներից 3-ի ձեռքով: Նրանց ուղղությամբ սլացավ ոչ պակաս քան 30 փամփուշտ: Այդ ամենը տեղի ունեցավ այնքան արագ, որ նկարահանման խումբը չհասցրեց ոչինչ արձանագրել:

Չնայած, որ, ըստ վճռի նրանք 10 օր ժամանակ ունեին բողոքարկելու համար, սակայն այն ի կատար ածվեց հենց նույն օրը:

Ըստ անգլիացի լրագրողի, նա առաջին անգամ Չաուշեսկուի աչքերում վախ տեսավ միայն գնդակահարելուց առաջ: Իսկ ճանապարհին Ելենան հարցրեց զինվորներից մեկին. «Ինչո՞ւ եք մեզ հետ այսպես վարվում, չէ՞ որ ես ձեզ համար որպես մայր եմ եղել»,- իսկ զինվորը պատասխանում է. «Դու մեզ ի՞նչ մայր, եթե մեր մայրերին էիր սպանում»:

Հրամայված էր ամեն մեկի վրա 30 փամփուշտ արձակել: Նիկոլաե Չաուշեսկուն միայն հասցրեց գոռալ. «Ես արժանի չեմ…» և հնչեց կրակահերթը:

Եվրոպայի վերջին բռնապետը սպանված էր»: