Փաշինյանը первооткрыватель-ի սինդրոմով է տառապում․ Կարպիս Փաշոյան

Կարպիս Փաշոյանը գրում է․

«Նիկոլ Փաշինյանը первооткрыватель-ի սինդրոմով է տառապում։ Ուզում է միշտ առաջինը լինել՝ իրական պետության հիմնադիրը, առաջին դեմոկրատը, ռեֆորմատորը և այլն։ Ինչպես տեսնում ենք, այս բարդույթը դրսևորվում է նաև ընթերցանության ժամանակ։ Երբ մի գիրք է կարդում, օրինակ Հայոց պատմության մասին, նրան թվում է, թե իրենից առաջ ոչ ոք այդ գիրքը չի բացել և ինքն առաջինն է, որ կարդում է Բյուզանդիայի, սելջուկների և Անիի մասին։ 

Նմանատիպ խնդրով տառապում է նաև հայտնի լրագրողներից մեկը։ Նրան էլ թվում է, թե ինքն է այն առաջին մարդը, որը ոտք է դրել միֆերի և լեգենդների մեջ թաղված պատմագիտության անհայտ մոլորակի վրա։ Այսինքն, первооткрыватель-ի բարդույթը ենթադրում է նաև հստակ գործողություն, այն է՝ պայքարել միֆերի դեմ և անպայման կրթել հանրությանը։ Վստահաբար գործընթացը պետք է կյանքի կոչվի այն համոզմունքով, իբրև թե ակադեմիական պատմագիտությունը տասնամյակներ շարունակ լռել է այս հարցերի մասին և հիմա պահն է ճշմարտության։ 

Միֆակործան այս առաքելության մեջ բնականաբար բացակայում են գիտական մեթոդաբանությունը, աղբյուրագիտական պատրաստվածությունը և իրերն իրենց տրամաբանական շղթայի մեջ դիտարկելու կարողությունը։ 
Первооткрыватель-ին հետաքրքիր է ոչ այնքան պատմագիտությունը, այլ դրա մեջ առկա աղմուկը, սենսացիան, անհավանականն ու վերնագրայինը։ 

Զուգահեռ իրականությունում մարդիկ տարիներով հին ու նոր լեզուներ են սովորում, հատուկ պատրաստություն ստանում, գրում, ջնջում, բայց․․․»։