ՄԻԵԴ-ի հերթական անգամ ապտակեց ՀՀ իշխանություններին

2025թ. հունվարի 23-ին Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը 2023-ին Վճռաբեկ դատարանի նախկին դատավոր Սուրեն Անտոնյանի դադարեցված լիազորությունների գործով Հայաստանի դեմ վճիռ է կայացրել: Դատարանը գտել է, որ տեղի է ունեցել արդար դատաքննության իրավունքի խախտում՝ կապված Բարձրագույն դատական խորհրդի նախագահ Կարեն Անդրեասյանի ենթադրյալ անկողմնակալության բացակայության հետ: ՄԻԵԴ-ը պարտավորեցրել է Հայաստանի կառավարությանը՝ Սուրեն Անտոնյանին վճարել 5 հազար 20 եվրո, որից 3 հազար 600-ը՝ ոչ նյութական վնասի փոխհատուցման, իսկ 1420 եվրոն՝ կատարած ծախսերի համար: Միեւնույն ժամանակ ՄԻԵԴ-ը գտել է, որ փոխհատուցման առավել նպատակահարմար ձեւը կլինի վարույթի վերաբացումը: 

Հիշեցնենք, որ ԲԴԽ-ն 2023թ. հունվարի 26-ին դադարեցրել էր Վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիական պալատի դատավոր Սուրեն Անտոնյանի լիազորությունները՝ հիմք ընդունելով այն, որ ՄԻԵԴ-ն արձանագրել է ՀՀ մի քաղաքացու հիմնարար իրավունքների խախտում, որով Անտոնյանը որոշում է կայացրել ժամանակին: Սուրեն Անտոնյանին կարգապահական պատասխանատվության ենթարկելու միջնորդությամբ հանդես էր եկել այդ ժամանակ արդարադատության նախարար Գրիգոր Մինասյանը:

ԲԴԽ որոշումից հետո Սուրեն Անտոնյանը դիմել էր ՄԻԵԴ` իր գանգատում շեշտել, որ արդար դատաքննության իր իրավունքը խախտվել է, քանի որ վարույթն իրականացվել, քննվել եւ բավարարվել է երկու մտերիմ ընկերների՝ Կարեն Անդրեասյանի եւ Գրիգոր Մինասյանի ընկերական կապի պայմաններում: Երբ Կարեն Անդրեասյանը եղել է արդարադատության նախարար, Գրիգոր Մինասյանը եղել է նրա տեղակալը, բացի այդ՝ նրանք համատեղ սեփականություն ունեն եւ այլն: 

ՄԻԵԴ-ը կասկածի տակ է առել Անտոնյանի գործով Կարեն Անդրեասյանի՝ որպես ԲԴԽ նախագահի անաչառությունը եւ նշել, որ գործընկերային եւ անձնական կապերին վերաբերող փաստերը վկայում են Կարեն Անդրեասյանի եւ Գրիգոր Մինասյանի շատ սերտ հարաբերությունների մասին, որը դուրս է «մասնագիտական հարաբերությունների» շրջանակից, հետեւաբար, կարող էին կասկածներ առաջանալ Կարեն Անդրեասյանի անաչառության վերաբերյալ:

ՄԻԵԴ-ի այս որոշման վերաբերյալ երեկ հայտարարությամբ է հանդես եկել Դատավորների միությունը՝ նշելով, թե այս որոշման հիմքում դրվել է այն հիմնավորումը, որը բազմիցս բարձրաձայնվել է Միության կողմից: Մի շարք փաստաբաններ, նախկին դատավորներ եւ իրավաբանական համայնքի ներկայացուցիչներ եւս այս որոշումը կարեւորել են եւ գնահատականներ տվել: Օրինակ, նախկին դատավոր Դավիթ Հարությունյանն ասում է․ «ՄԻԵԴ-ը հաստատեց՝ մածունը սեւ չի լինում։ Ուղենիշային որոշում, որն արձանագրեց դատավոր Սուրեն Անտոնյանի արդար դատաքննության իրավունքի խախտումը։ Սույն որոշումը նաեւ ԲԴԽ-ի գործունեության առաջին գնահատականն է, որն արձանագրում է դատական իշխանության անկախության դեմ ոտնձգության փաստը»։

Սուրեն Անտոնյանն այս պահին չի ուզում խոսել ՄԻԵԴ-ի որոշման մասին, «Հրապարակ»-ին նա ասաց՝ պետք է սպասել մի քանի օր, մինչեւ ստանան որոշումը եւ մանրակրկիտ վերլուծեն: Առհասարակ, Սուրեն Անտոնյանը միշտ է զուսպ եղել իր գնահատականներում: Սակայն պատասխանեց մեր հարցին, թե ինչպես այսքան արագ եւ առաջինը իր դիմումը քննվեց. «Այս գործին առաջնահերթություն էին տվել, դրա համար այսպես արագ եղավ, մնացած բոլոր գործերի ճակատագիրը կապել են սրա հետ»։ Իսկ Կարեն Անդրեասյանին պատասխանատվության ենթարկելու հարց չի՞ առաջանում, Անտոնյանն ասաց․ «Եթե ֆորմալ նայենք այսօրվա Քրեական օրենսգիրքը, բոլորիս վերաբերյալ էլ համապատասխան հոդված կգտնենք, այնպես ախմախ ձեւակերպումներով է այն գրված, բայց այն, որ Գրիգոր Մինասյան-ԲԴԽ կապի մասին ՄԻԵԴ-ը խոսել է, դա այս երկրին պետք է լրջորեն մտահոգվելու տեղիք տա»։

Նախկին դատավոր Աննա Փիլոսյանը, որի լիազորությունները եւս դադարեցվեցին Մինասյան-Անդրեասյան զույգի ջանքերով, այս որոշման մասին ասաց․ «Որոշումը վկայում է այն մասին, որ բոլոր այն գործերով, որոնք հարուցվել են Գրիգոր Մինասյանի նախաձեռնությամբ եւ քննվել Կարեն Անդրեասյանի նախագահությամբ ու մասնակցությամբ, այդ նույն խնդիրն առկա է։ Մենք էլ ունենք գրեթե նույնական փաստարկներով բողոք ՄԻԵԴ-ում, ակնկալում եմ, որ իմ գործով էլ նմանատիպ որոշում կլինի»։ Նրա կարծիքով՝ ՄԻԵԴ-ն առաջնահերթություն տվել է նմանատիպ բոլոր գործերին, սակայն առաջին որոշումը կայացվել է Սուրեն Անտոնյանի գանգատով, քանի որ նա բարձր ատյանի՝ Վճռաբեկ դատարանի դատավոր է եղել։