«Հենց մութն ընկնում է՝ արջերն արդեն խմբերով գյուղում են, լկտի արջեր կան, չեն վախենում ու մեծ վնաս են հասցնում». Վայոց ձորում մարդիկ անհանգիստ են
«Առավոտ»-ը գրում է․
«Արջերի գյուղից չենք կարողանում քշել, իմ 120 հատ ճագարներին են կերել, հարեւանիս հավերն են կերել, բերքն են փչացրել»,- ասում է Վայոց ձորի մարզի Վերնաշեն համայնքի նախկին ղեկավար Հարություն Գեւորգյանը։ Նախկին համայնքապետը նշում է՝ վերջին տարիներին արջերը շարունակաբար մտնում են գյուղ, հետո կատակում է՝ իսկ, օրինակ, նախկինների օրոք գյուղ չէին իջնում։ Արջերի այս վարքագծի պատճառը, ըստ Վերնաշենի բնակիչների, այն է, որ նախկինում արջերի քանակը քիչ էր, իսկ հիմա շատացել են, բացի դա, վայրի կերն այսօր չի հերիքում արջերին, ստիպված իջնում են գյուղ։
«Հենց մութն ընկնում է, արջերն արդեն գյուղում են՝ խմբերով, երկուսով, երեքով, առանձին-առանձին ու տարբեր տնտեսությունների վնաս են հասցնում։ Հավերն են ոչնչացնում, մեղվի փեթակները, ծառերն են ջարդում, երբ բերքն սկսում է հասունանալ, բերքն են ուտում, ուտում են մեկ-երկու կիլոգրամ, բայց հարյուրավոր կիլոգրամ բերքը ոչնչացնում են, ջարդում-փշրում գնում են։ Մարդիկ գիշերը չեն կարողանում տնից դուրս գալ արջերի վախից։ Իսկ ամառվա ընթացքում օրը ցերեկով մենք արջերին տեսել ենք գյուղում, էս ձեւի չի լինի։ Տարիներ շարունակ եւս մեր սարերում արջեր եղել են, բայց իրենք նախկինում գյուղ չեն մտել։ Իսկ էսօր անարգել խմբով՝ երկու-երեք արջով գյուղի մեջ ման են գալիս, ըտենց ո՞նց կլինի։ Վախենում ենք, ես մի 80 սանտիմետրի վրա իրեն տեսել եմ, մի ամբողջ օր սթրեսի մեջ եմ ընկել»,- ասում է Հարություն Գեւորգյանը։
Հետո հավելում է. «Հեսա մայիսին գիլասը հասունացավ, համատարած ծառերի ջարդ է լինելու»։ Լուծումը, ըստ գյուղացիների, այն է, որ պետությունը պետք է արգելոցներ կառուցի ու արջերին առանձնացնի։ Կամ էլ մարդիկ ծայրահեղ լուծում են առաջարկում՝ ոչնչացնել արջերին։ Գյուղացիներն առաջարկում են նաեւ, որ հատուկ ծրագրով արջերին կերակրեն, որպեսզի գյուղ չիջնեն։ «Պետությունը պետք է մտածի իր ժողովրդի մասին, հիմա էս տարածքում ուզում են մարդ ապրի, թե՞ արջ ապրի։ Էս ի՞նչ ձեւ է, պետության պետքն էլ չի, բողոքում ես, ոչ վնասի հատուցում են տալիս, ոչ էլ հետաքրքրվում են»,- նշում է Հարություն Գեւորգյանը։
Եղեգնաձոր խոշորացված համայնքի բնակիչ Հայկ Իսախանյանն ասում է՝ ինչ-որ մոտեցում պետք է լինի, որ արջերը գյուղ չմտնեն, մարդիկ վախենում են։ «Ջհանդամը էդ ճագարն ու հավը, մարդիկ են վախենում, իրիկունը դուրս չեն գալիս տանից։ Եթե մենք չկերանք էդ ճագարներին, հալալ է արջերին, թող իրենք ուտեն, բայց մարդկանց վնաս չտան։ Մենք ուզում ենք, որ մեր տարածաշրջանում լինեն արջեր, բայց նրանց պետք է որոշակի տարածքում խնամել ու կերակրել։ Կոնկրետ երեկ հանդիպել ենք մի շատ մեծ արջի, իր համար էնպես հանգիստ էր մեր արոտավայրերում քայլում, որ էլ չասած։ Հիմա նրանք սոված են, շուտով հենց թութը հասունանա, կլցվեն գյուղ։
Կոնկրետ անցած տարի մեր գյուղացի Բաղդասարյան Խաչիկը թութը հավաքել էր, որ չորացներ ու օղի թորեր, առավոտյան ելել էր, ամբողջը մաքուր էր։ Հետո մտածել էին՝ շունն է քնած դռանը, կինը կանչել էր շանը, տեսել էր արջն է։ Ամուսինն էլ վախից տնից փախել էր»,- նշում է Իսախանյանը։ Արջերը միայն Վերնաշենում չեն, հարակից գյուղեր եւս իջնում են։ Գյուղացիներն ասում են՝ հարեւան Արփի գյուղում մի արջ իր ընտանիքով շատ մեծ վնասներ է հասցրել։ «Այդ արջը մասնագիտացել էր կենդանիներ ուտելու հարցում, իսկ արջ էլ կա մասնագիտացել է միրգ ուտելու հարցում։ Անցած տարի Շատին գյուղում արջը մեծ վնաս տվեց, մարդիկ անեկդոտ են ասում՝ շատինցիներն արջին բռնել ծեծել են, գետն անցկացրել ու ուղարկել են Վերնաշեն»,- ասում է Հայկ Իսախանյանը։
Նյութն ամբողջությամբ՝ սկզբնաղբյուր կայքում
