ՌԴ ավիացիոն գլխավոր գիտական կենտրոնի գլխավոր տնօրենին խարդախության գործով ուղարկել են քննչական մեկուսարան
Ն. Ե. Ժուկովսկու անվան Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտի (ЦАГИ) գլխավոր տնօրեն, ՌԴ ԳԱ թղթակից անդամ Կիրիլ Սիպալոյին առանձնապես խոշոր չափերի խարդախության գործով ուղարկել են քննչական մեկուսարան։ Նրա տնտեսագիտական հարցերով տեղակալ Ելենա Բոխանովան տնային կալանքի տակ է, և, «Коммерсантъ» պարբերականի տվյալներով, ընդունել է մեղքը։ Երկու ղեկավարներն էլ դարձել են նույն քրեական գործի կասկածյալներ։
Ձերբակալությունների մասին հայտնի է դարձել սեպտեմբերի 30-ին Մոսկվայի մարզային դատարանի վերաքննիչ ատյանի նիստում, որը քննում էր Սիպալոյի պաշտպանության բողոքը Ժուկովսկի քաղաքի դատարանի որոշման դեմ։ Մեկ ամիս առաջ դատարանը Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտի գլխավոր տնօրենին երկու ամսով ուղարկել էր քննչական մեկուսարան։
Սիպալոյի փաստաբանը նշել է, որ նրա պաշտպանյալի քրեական հետապնդումը կապված է Բոխանովայի ցուցմունքների հետ։ Նա, ըստ գործի նյութերի, Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտի գլխավոր տնօրենին ներկայացրել է որպես հափշտակությունների հանցակից, որոնց գումարը առայժմ չի հրապարակվում։ Ավելի ուշ առերեսման ժամանակ տեղակալը հաստատել է իր ցուցմունքները։
Բոխանովան ընդունել է մեղքը և չի բողոքարկել իր նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը։ Սեպտեմբերի 5-ին Ժուկովսկու դատարանը նրան ուղարկել է տնային կալանքի տակ։
Սիպալոն մեղքը չի ընդունում։ Նրա պաշտպանության պնդմամբ՝ գիտնականի մոտ խուզարկությունների ընթացքում չեն հայտնաբերվել որևէ վարկաբեկող առարկաներ կամ զգալի դրամական միջոցներ։ «Չկային ոչ խոշոր գումարներ, ոչ թանկարժեք զարդեր, ոչ էլ թաքցված հաշիվներ»,- հայտարարել է պաշտպանության ներկայացուցիչը։
Փաստաբանը հայտնել է նաև, որ մինչև ձերբակալությունը Սիպալոն մոտ երկու ամիս գործով անցել է որպես վկա և պարբերաբար ներկայացել հարցաքննությունների։ Ըստ պաշտպանի՝ գիտնականը չի փորձել թաքնվել կամ ճնշում գործադրել Բոխանովայի վրա։
Սիպալոն ինքը դատարանի նիստին մասնակցել է քննչական մեկուսարանից՝ տեսահաղորդակցության միջոցով։ Նա հայտարարել է, որ պատրաստ է պահպանել սահմանափակումները և չթաքնվել, եթե իր նկատմամբ փոխեն խափանման միջոցը, և նշել է, որ կալանքի տակ պահվելը բացասաբար է անդրադարձել իր առողջական վիճակի վրա։ Մոսկվայի մարզային դատարանը մերժել է պաշտպանության բողոքը։
Ն. Ե. Ժուկովսկու անվան Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտը ռուսական ավիացիոն ոլորտի առանցքային գիտական կենտրոններից մեկն է։ Ինստիտուտը հիմնադրվել է 1918 թվականի դեկտեմբերի 1-ին Մոսկվայում, իսկ այժմ գտնվում է Մոսկվայի մարզի Ժուկովսկի քաղաքում։ 1994 թվականին Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտը ստացել է պետական գիտական կենտրոնի կարգավիճակ, իսկ 2014 թվականից մտնում է «Ն. Ե. Ժուկովսկու անվան ինստիտուտ» Ազգային հետազոտական կենտրոնի կազմի մեջ։
Ինստիտուտը զբաղվում է աերոդինամիկայի, թռիչքի դինամիկայի, կառուցվածքների ամրության, ավիացիոն և հրթիռատիեզերական տեխնիկայի ոլորտներում հիմնարար և կիրառական հետազոտություններով։ Նրա փորձարարական բազան ներառում է ավելի քան 60 աերոդինամիկական խողովակ և գազադինամիկական կայանք։ 2024 թվականին Ժուկովսկու անվան Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտում աշխատել է ավելի քան 4500 մարդ։
Ինստիտուտը մասնակցում է հեռանկարային ավիացիոն տեխնիկայի մշակմանն ու փորձարկումներին։ Վերջին տարիների նախագծերի թվում են ՄՍ-21 և SJ-100 քաղաքացիական ինքնաթիռների ուղղությամբ աշխատանքները, ինչպես նաև «Ստրիժ» գերձայնային թռիչքի տեխնոլոգիաների ցուցադրիչի ստեղծումը։ Ն. Ե. Ժուկովսկու անվան Կենտրոնական աերոհիդրոդինամիկական ինստիտուտը նաև զարգացնում է գերձայնային ավիացիայի և անօդաչու ավիացիոն համակարգերի ոլորտների հետազոտությունները։
Կիրիլ Սիպալոն ղեկավարում է ինստիտուտը 2018 թվականի օգոստոսից։ Նա ավարտել է Մոսկվայի ավիացիոն ինստիտուտը՝ «թռիչքի դինամիկա և հրթիռների ու տիեզերական ապարատների շարժման կառավարում» մասնագիտությամբ, Մոսկվայի ավիացիոն ինստիտուտում անցել է ուղի՝ ասիստենտից մինչև պրոֆեսոր, 2012 թվականին պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն, իսկ 2016-ին ընտրվել է Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ։
Քննությունը ինստիտուտի ղեկավարներին մեղադրում է առանձնապես խոշոր չափերի խարդախության մեջ։ Ենթադրվող հափշտակությունների վերջնական գումարը գործի հրապարակված նյութերում չի նշվում։ Սիպալոյի մեղավորությունը դատարանը չի հաստատել, գիտնականը մեղադրանքները չի ընդունում։