Հայաստանում 10 բնակչից 3-ը աղքատ է. ԱՎԾ

ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության (ՀՀ ԱՎԾ) «Հայաստանի սոցիալական պատկերը և աղքատությունը» զեկույցում ամփոփ ներկայացված է Հայաստանի սոցիալական վիճակը և կենսամակարդակը: Զեկույցում ներկայացված է Հայաստանի աղքատության մակարդակի գնահատականը և սոցիալական վիճակի ու կենսամակարդակի փոփոխությունները 2008-2015 թթ. ժամանակահատվածում:

Աղքատության մակարդակը գնահատելու համար զեկույցում որպես բարեկեցության ցուցանիշ օգտագործվել են սպառմանն ուղղված ծախսերը, որոնք ավելի ճշգրիտ տեղեկություն են տալիս բարեկեցության մասին քան եկամուտները, քանզի եկամուտների բացակայությունն ինքնին դեռևս չի նշանակում բարեկեցության զրոյական մակարդակ:

Աղքատության մակարդակը գնահատվել է ՀԲ մեթոդաբանությամբ Աղքատության գնահատման ազգային սպառողական վարքագծի չափորոշիչների կիրառմամբ:

Աղքատության գիծը կառուցվել է Առողջապահության համաշխարհային և ՄԱԿ-ի Պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպությունների կողմից հրապարակված՝ նվազագույն պարենային պահանջի կիրառմամբ (օրական 2.232 կալորիա՝ մեկ շնչի հաշվով) և ներառում է ոչ պարենային բաղադրիչ, որն արտացոլում է Հայաստանի տնային տնտեսությունների 2 սպառողական վարքագիծը:

Աղքատության գիծն ամեն տարի վերանայվում է՝ գնաճի պատկերն արտացոլելու նպատակով: Աղքատության գծերը և դրանց վերանայումները 2008-2015 թթ. ժամանակահատվածում, մեկ չափահաս անձի հաշվով, մեկ ամսվա համար (դրամ)

2015թ.-ին աղքատությունը, ըստ սպառման, արտահայտված մեկ չափահաս անձի հաշվով, մեկ ամսվա համար եղել է, համապատասխանաբար, 41 698 դրամ (կամ 87.2 ԱՄՆ դոլար), 34 234 դրամ (կամ 71.6 ԱՄՆ դոլար) և 24109 դրամ (կամ 50.4 ԱՄՆ դոլար):

Հիմնական եզրահանգումներ. աղքատությունը և անհավասարությունը Զեկույցում նկարագրված է Հայաստանի տնտեսության վրա համաշխարհային ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի բացասական ազդեցությունը, որն ազդել է նաև արտադրության, եկամուտների և սպառման վրա: Համաձայն Ազգային հաշիվների համակարգ 2008 (ԱՀՀ 2008)1 միջազգային ստանդարտի՝ 2013թ. Հայաստանի տնտեսությունը, նախորդ տարվա համեմատությամբ, աճել է 3.3%-ով, 2014 թ.՝ 3.6%-ով, և 2015 թ.՝ 3.0 %-ով:

Ինչպես ցույց են տալիս 2015թ. ՏՏԿԱՀ տվյալները, 2008-2015թթ. ողջ բնակչության միջին ամսական անվանական սպառումը 11.1%-ով աճել է: 2015-ին Հայաստանում աղքատության մակարդակը կազմել է 29.8%, այսինքն՝ երկրի յուրաքանչյուր 10 բնակչից մոտ 3-ը ամսական 41 698 ՀՀ դրամ վերին աղքատության գծից ցածր են գտնվել:

2014 թ. համեմատ, երբ աղքատության մակարդակը 30.0% էր, արձանագրվել է աղքատության մակարդակի նվազում 0,2 տոկոսային կետով: 2015 թ.-ին աղքատների ընդհանուր թվաքանակը կազմել է շուրջ 900 հազար մարդ (մշտական բնակչության ցուցանիշի հաշվով), նրանցից շատ աղքատների թվաքանակը (ներառյալ ծայրահեղ աղքատները)`մոտ 310 հազար, ներառյալ 60 հազար ծայրահեղ աղքատները:

Աղքատության խորությունը հաշվարկվում է աղքատ բնակչության հաշվով և ցույց է տալիս աղքատության պակասուրդը, այսինքն` թե որքանով է աղքատների միջին եկամուտը (մեր դեպքում՝ սպառումը) ցածր աղքատության գծից: 2015թ. աղքատության խորությունը գնահատվել է 4.7%` 2008 թ. 5.1%-ի համեմատ (նվազումը` 0.4 տոկոսային կետ): Աղքատության խորության գնահատականը նաև ցույց է տալիս, որ եթե երկիրը հնարավորություն ունենար յուրաքանչյուր անհատի հաշվով կուտակելու աղքատության գծի 4.7%-ին համարժեք ռեսուրսներ, և եթե այդ ռեսուրսները հատկացվեին աղքատներին, ապա աղքատությունը Հայաստանում տեսականորեն կվերանար (ենթադրելով, որ աղքատներին ուղղված աջակցությունն ամբողջությամբ հատկացվում է նրանց):

Նշենք, որ աղքատության սրությունն արտացոլում է աղքատների միջև եղած սպառման անհավասարությունը: