Քաղցկեղից մահացությամբ Հայաստանը շարունակում է առաջատար լինել
Պաշտոնապես վերջին 10 տարվա ընթացքում չարորակ նորագոյացությունների հիվանդացությունն աճել է 80%-ով/1.8 անգամ, իսկ մահացության ցուցանիշն աճել է 90%-ով/1.9 անգամ: 172 երկրի շարքում քաղցկեղի տեսակների մեծ մասից մահացության ցուցանիշով Հայաստանն առաջատար է, իսկ վերջին տվյալներով՝ աշխարհում գրավում է երկրորդ տեղը։ Մահացության ցուցանիշը հաշվարկվում է 100 000 բնակչի հաշվով:
Միզապարկի քաղցկեղի մահացությունը կազմում է 7.92 տոկոս, կրծքի քաղցկեղի ցուցանիշը՝ 39.96 տոկոս, ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղինը՝ 13.88 տոկոս, արգանդի քաղցկեղինը՝ 10.00 տոկոս և այլն։
Նշենք, որ 2017-ին Հայաստանում քաղցկեղից մահացել է 5 700 մարդ։
Ինչ վերաբերում է բուժմանը, ապա նշենք, որ պետական պատվերը չի հոգում այն ծախսերի անգամ ամենափոքր մասը, որոնք պահանջվում են՝ սկսած առաջին հետազոտությունից:
Հաճախ են ընտանիքները ստիպված վաճառում բնակարան՝ հիվանդ անդամին բուժելու համար, լավագույն դեպքում՝ փորձում են արտերկրում, մասնավորապես՝ Գերմանիայում և Ֆրանսիայում բուժել, մի մասը ոչ լեգալ ճանապարհներով հասնում են Կարմիր Խաչի ճամբարները, իսկ ովքեր միջոցներ ունեն՝ համապատասխան կլինիկաներ։
Թեև մասնագետները նշում են, որ Հայաստանում քաղցկեղի բուժումը 10-ն անգամ էժան է, քան եվրոպական երկրներում, սակայն եվրոպական երկրներում առողջապահական ապահովագրություն կա, մարդիկ բուժման համար տարբեր աղբյուրներ ունեն: Վերջին հաշվով, կան հատուկ կլինիկաներ, որոնք միլիոնավոր դոլարների բարեգործական գումարներ են ստանում՝ տարբեր հիվանդությունների, այդ թվում՝ քաղցկեղի բուժման համար։ Ի վերջո, ո՞րն է Արևմտյան երկրների առավելությունը․ այդ երկրներում մշտապես հետազոտություններ են անցկացվում, նոր դեղամիջոցներ և ազդող միջոցներ են փնտրում, իսկ Հայաստանն օգտագործողի դերում է։
Եթե անգամ որևէ ասպարեզում դեղ է ստեղծվում, հիմնականում, ինչպես Խորհրդային միության ժամանակաշրջանում, նման գիտնականները դատապարտված են․ նրանք կա՛մ արտագաղթում են այլ երկրներ, քանի որ Հայաստանում նրանց մարդատեղ ոչ ոք չի դնում, կա՛մ ծաղրի են արժանանում։
Որպես հետևանք՝ բժշկությունն առանց սեփական հետազոտությունների, դրսի դեղորայքով հեռուն գնալ չի կարող։
Ի դեպ, հայաստանյան հիվանդներն աշխատում են դրսից, նաև՝ Վրաստանից, դեղեր ձեռք բերել, որտեղ և՛ դեղերն էժան են, և՛ օրիգինալ են, իսկ, ինչպես մի խելոք մարդ է ասել՝ գիպսե դեղեր են։
Ի վերջո, առողջապահական համակարգի չհամակարգված իրավիճակը ևս ազդում է քաղցկեղի բուժման դրական արդյունքների վրա, իսկ այս ոլորտում պահանջվող գումարները ևս բերել են նրան, որ քաղցկեղի մահացության ցուցանիշով աշխարհում Հայաստանը երկրորդ տեղում է։